Ολόκληρη η γνωμοδότηση του Goodwin-Gill σχετικά με την ΟΑΠ, το μελλοντικό Κράτος της Παλαιστίνης και το ζήτημα της λαϊκής εκπροσώπησης

του Guy Goodwin-Gill

Εισαγωγή

  1. Μου ζητήθηκε η γνωμοδότηση σχετικά με κάποια ζητήματα σχετιζόμενα με τη λαϊκή εκπροσώπηση (δηλαδή την εκπροσώπηση των απόψεων του παλαιστινιακού λαού) που μπορεί να εγερθούν παρεμπιπτόντως με την τρέχουσα πρόταση για επιδίωξη αναγνώρισης του Κράτους της Παλαιστίνης και στάτους παρατηρητή για το Κράτος, στα Ηνωμένα Έθνη.
  2. Η γνωμοδότηση επιδιώκει μόνο να αναγνωρίσει τα προβλήματα που εν δυνάμει επηρεάζουν το δικαίωμα του παλαιστινιακού λαού στην αυτοδιάθεση και τον τρόπο με τον οποίο αυτό το δικαίωμα μπορεί ή θα μπορούσε να ασκηθεί, έτσι ώστε η βούληση του λαού να λαμβάνεται υπόψη με τον δέοντα τρόπο. Ο σκοπός είναι απλά να επισημανθούν τα ζητήματα που απαιτούν προσοχή, ώστε μια σημαντική μερίδα του κόσμου (που έχει ιδιαίτερο συμφέρον σε, μεταξύ άλλων, το δικαίωμα στην επιστροφή) να μην [το] αποστερηθεί κατά λάθος.
  3. Έχω ενημερωθεί ότι μια πιθανότητα που συζητείται, ενέχει την αντικατάσταση της Οργάνωσης για την Απελευθέρωση της Παλαιστίνης – ΟΑΠ (PLO) και την υποκατάστασή της, στον ΟΗΕ, από το Κράτος της Παλαιστίνης, ως το νόμιμο εκπρόσωπο του παλαιστινιακού λαού. Κατά την άποψή μου, αυτό εγείρει, πρώτον, αυτό που θα αποκαλέσω «συνταγματικά» προβλήματα (στο ότι ενέχουν την Παλαιστινιακή Εθνική Χάρτα και την οργάνωση και τους θεσμούς που αποτελούν την ΟΑΠ), δεύτερον, το ζήτημα της «ικανότητας», του Κράτους της Παλαιστίνης να αναλάβει αποτελεσματικά το ρόλο και τις ευθύνες της ΟΑΠ στον ΟΗΕ, και τρίτον, το ζήτημα της λαϊκής εκπροσώπησης.

Το «συνταγματικό» ζήτημα

  1. Η ΟΑΠ εγκαθιδρύθηκε το 1965, ενώνοντας διάφορες ομάδες, αρχικά με το σκοπό της απελευθέρωσης της Παλαιστίνης. Το όργανο που τη διέπει είναι η Παλαιστινιακή Εθνική Χάρτα. Το βασικό νομοθετικό σώμα της ΟΑΠ είναι το Παλαιστινιακό Εθνικό Συμβούλιο, το οποίο σήμερα αποτελείται από κάπου 669 μέλη, εκ των οποίων τα 483 εκπροσωπούν τη διασπορά. Από το 1996 το 40% των μελών έχει εκλεγεί απευθείας. Στην πράξη, η «πολιτική εξουσία» βρίσκεται στην Εκτελεστική Επιτροπή, τα δεκαοκτώ μέλη της οποία εκλέγονται από το Παλαιστινιακό Εθνικό Συμβούλιο.
  2. Όταν το Παλαιστινιακό Εθνικό Συμβούλιο δεν συνεδριάζει, η πολιτική καθορίζεται από το Παλαιστινιακό Κεντρικό Συμβούλιο, του οποίου τα 124 μέλη προέρχονται από την Εκτελεστική Επιτροπή, το Παλαιστινιακό Εθνικό Συμβούλιο και άλλες παλαιστινιακές οργανώσεις.
  3. Μετά τις Συμφωνίες του Όσλο του 1993, η ΟΑΠ, με την παρεπόμενη υιοθέτηση από το Παλαιστινιακό Εθνικό Συμβούλιο, εγκαθίδρυσε την Παλαιστινιακή Αρχή ως μια βραχυπρόθεσμη, διοικητική οντότητα επιφορτισμένη με την περιορισμένη διοίκηση εκείνων των περιοχών της Δυτικής Όχθης και της Γάζας που είχαν τεθεί υπό παλαιστινιακή ευθύνη. Η εντολή της, αρχικά για πέντε χρόνια, επεκτάθηκε το 1998. Η Παλαιστινιακή Αρχή συνεπώς έχει περιορισμένη νομοθετική και εκτελεστική αρμοδιότητα, περιορισμένη εδαφική δικαιοδοσία [1] και περιορισμένη ατομική δικαιοδοσία στους Παλαιστίνιους που δεν είναι παρόντες στις περιοχές για τις οποίες έχει συμφωνηθεί ότι έχει ευθύνη.
  4. Εντός της συνταγματικής δομής της ΟΑΠ και της διοίκησης των Κατεχομένων Παλαιστινιακών Εδαφών, συνεπώς, η Παλαιστινιακή Αρχή είναι ένα θυγατρικό σώμα, με αρμοδιότητα να ασκεί εκείνες τις εξουσίες που έχουν εκχωρηθεί σε αυτή από το Παλαιστινιακό Εθνικό Συμβούλιο. Εξ ορισμού δεν έχει την ικανότητα να αναλάβει μεγαλύτερες εξουσίες, να «διαλύσει» το γονικό της σώμα ή αλλιώς να εγκαθιδρύσει τον εαυτό της ανεξάρτητα από το Παλαιστινιακό Εθνικό Συμβούλιο και την ΟΑΠ. Επιπλέον, είναι η ΟΑΠ και το Παλαιστινιακό Εθνικό Συμβούλιο που αντλούν τη νομιμότητά τους από το γεγονός ότι εκπροσωπούν όλους τους τομείς του εκτοπισμένου παλαιστινιακού λαού, ανεξαρτήτως που ζουν σήμερα ή έχουν καταφύγει.
  5. Επιπροσθέτως, η πιθανότητα ανασχηματισμού της μονάδας αυτοδιάθεσης με υποκατάσταση και χωρίς την έγκριση των αρμόδιων θεσμών, εγείρει το «εξωτερικό» ζήτημα της συνέπειας με την μακροχρόνια αποδοχή της ΟΑΠ, από τον ΟΗΕ και γενικά από τη διεθνή κοινότητα, ως τη μοναδική νόμιμη εκπρόσωπο του παλαιστινιακού λαού – βλ. παρακάτω παραγράφους 11-17.

Το ζήτημα του κράτους.

  1. Μέχρι την ώρα που θα γίνει μια τελική συμφωνία, το φερόμενο Κράτος της Παλαιστίνης δεν θα έχει επικράτεια στην οποία θα ασκεί αποτελεσματική κυριαρχία, τα σύνορά του θα είναι ακαθόριστα ή αμφισβητούμενα, ο πληθυσμός του, σημερινός και εν δυνάμει, ακαθόριστος και πολλοί από αυτούς θα συνεχίζουν να ζουν υπό κατοχή ή σε Κράτη ως πρόσφυγες. Ενώ ίσως θα είναι κράτος-παρατηρητής στον ΟΗΕ, θα υπολείπεται των διεθνών συμφωνημένων κριτηρίων για ένα κράτος, με σοβαρές επιπτώσεις στους Παλαιστίνιους γενικά, ιδιαίτερα σε ότι αφορά τη λαϊκή εκπροσώπηση εκείνων που δεν είναι σήμερα παρόντες στα Κατεχόμενα Παλαιστινιακά Εδάφη.
  2. Ο σημαντικός δεσμός μεταξύ του Παλαιστινιακού Εθνικού Συμβουλίου και της διασποράς επισημάνθηκε παραπάνω στην παράγραφο 4. Συνιστούν περισσότερους από τους μισούς Παλαιστίνιους και εάν αποστερηθούν τα δικαιώματά τους και χάσουν την εκπροσώπησή τους στον ΟΗΕ, αυτό όχι μόνο θα επηρεάσει το δικαίωμά τους σε ίση εκπροσώπηση, αντίθετα προς τη βούληση της Γενικής Συνέλευσης, αλλά επίσης την ικανότητά τους να εκφράσουν τις απόψεις τους, να συμμετάσχουν σε ζητήματα εθνικής διακυβέρνησης, συμπεριλαμβανομένου του σχηματισμού και της πολιτικής ταυτότητας του Κράτους και να ασκήσουν το δικαίωμα στην επιστροφή.

Το ζήτημα της «εκπροσώπησης»

  1. Θα πρέπει να θυμηθούμε μια σειρά από στοιχεία της διεθνούς πρακτικής και αυτής του ΟΗΕ. Πρώτον, τα Ηνωμένα Έθνη (η Γενική Συνέλευση, το Συμβούλιο Ασφαλείας, το Διεθνές Δικαστήριο) και τα Κράτη Μέλη του ΟΗΕ, συμπεριλαμβανομένου του Ισραήλ, δέχονται ότι ο παλαιστινιακός λαός έχει δικαίωμα στην αυτοδιάθεση.
  2. Η Γενική Συνέλευση έχει επίσης επανειλημμένα υπογραμμίσει ότι «ο Παλαιστινιακός λαός είναι ο κύριος παράγοντας στο ζήτημα της Παλαιστίνης…» [2] και ότι η Οργάνωση για την Απελευθέρωση της Παλαιστίνης είναι «ο εκπρόσωπος του παλαιστινιακού λαού» [3]
  3. Επιπλέον, είναι ο παλαιστινιακός λαός που κατέχει τα αναφαίρετα δικαιώματα της αυτοδιάθεσης, εθνικής ανεξαρτησίας και κυριαρχίας, και το δικαίωμα στην επιστροφή στα σπίτια και τις περιουσίες από τα οποία έχουν εκτοπιστεί και ξεριζωθεί. [4]
  4. Στην πρακτική του ΟΗΕ, ούτε ο παλαιστινιακός λαός ούτε το δικαίωμα στην αυτοδιάθεση είναι γεωγραφικά περιορισμένα στο χώρο που σήμερα αναφέρεται ως Κατεχόμενα Παλαιστινιακά Εδάφη. Παρόλο που θα μπορούσε να είναι δύσκολο να καθοριστεί «ο λαός» σε αυτό το πλαίσιο, τουλάχιστον όσο δεν υπάρχει ένα βιώσιμο και αποτελεσματικό σύστημα καταγραφής για τους σκοπούς ψηφοφορίας ή δημοψηφίσματος, η πρόθεση αλλεπάλληλων αποφάσεων της Γενικής Συνέλευσης υπήρξε ξεκάθαρα να συμπεριλάβει τόσο τους Παλαιστίνιους στα Κατεχόμενα Παλαιστινιακά Εδάφη, όσο και αυτούς που παραμένουν εκτοπισμένοι σε άλλες χώρες.
  5. Δεύτερον, η ΟΑΠ είναι αποδεκτή από τον ΟΗΕ και από τη διεθνή κοινότητα κρατών [5] ως η μόνη εκπρόσωπος του παλαιστινιακού λαού, και με αυτήν την ιδιότητα έχει γίνει αποδεκτή ως Παρατηρητής στον ΟΗΕ και στις ειδικές του υπηρεσίες.
  6. Ως η μόνη εκπρόσωπος του παλαιστινιακού λαού, τόσο εντός όσο και εκτός του ΟΗΕ, η εντολή της ΟΑΠ λοιπόν, περιλαμβάνει το σύνολο των ζητημάτων που εγείρονται από τον συνεχή εκτοπισμό των Παλαιστινίων και τον αγώνα για αυτοδιάθεση – αυτό περιλαμβάνει μεταξύ άλλων τα ζητήματα της επιστροφής και αποζημίωσης που επισημαίνονται στην απόφαση 194 (ΙΙΙ) της Γενικής Συνέλευσης του ΟΗΕ, και το ζήτημα των εθνικών συνόρων, που υπονοείται στην απόφαση 242 του Συμβουλίου Ασφαλείας. Αυτά, αναγκαία, είναι ζητήματα για τον παλαιστινιακό λαό ως σύνολο, ανεξάρτητα από την παρούσα θέση ή κατοικία του.
  7. Η άσκηση του δικαιώματος στην αυτοδιάθεση είναι στενά συνδεδεμένη με την «εκπροσώπηση» και το δικαίωμα του λαού να κάνει γνωστές τις απόψεις του. Το άρθρο 21(3) της Οικουμενικής Συνθήκης Δικαιωμάτων του Ανθρώπου του 1948 δίνει με ξεκάθαρη γλώσσα ότι «Η βούληση του λαού θα πρέπει να είναι η βάση της εξουσίας της κυβέρνησης». Μια ενυπάρχουσα πλευρά της αρχής της αυτοδιάθεσης σήμερα είναι μια αντιπροσωπευτική και δημοκρατική κυβέρνηση, και είναι αυξανόμενα αναγνωρισμένο ότι υπάρχει ένας ουσιώδης δεσμός μεταξύ του Κράτους (για παράδειγμα ως μέλος του ΟΗΕ) και του λαού που ισχυρίζεται ότι εκπροσωπεί [6]. Η καλύτερη απόδειξη αυτού του δεσμού – αντιπροσωπευτική κυβέρνηση – είναι μέσα από εκλογές που βασίζονται στο δικαίωμα ψήφου συνολικά του λαού.

Συμπέρασμα

  1. Το δικαίωμα του παλαιστινιακού λαού στην αυτοδιάθεση έχει ξεκάθαρα αναγνωριστεί ως ένα ζήτημα διεθνούς δικαίου. [7] Η ειρηνική και αποτελεσματική άσκηση αυτού του δικαιώματος, σύμφωνα με τη Χάρτα του ΟΗΕ έχει περαιτέρω αναγνωριστεί ότι απαιτεί την εκπροσώπηση του παλαιστινιακού λαού στη δουλειά των Ηνωμένων Εθνών.
  2. Κατά την άποψή μου, οι παρούσες κινήσεις για να διασφαλιστεί η αναγνώριση κράτους δεν φαίνεται να αντικατοπτρίζουν πλήρως το ρόλο του παλαιστινιακού λαού ως βασικού παράγοντα στην επίλυση της κατάστασης στη Μέση Ανατολή.
  3. Τα συμφέροντα του παλαιστινιακού λαού είναι σε κίνδυνο να θιγούν και να διασπασθούν, εκτός αν ληφθούν μέτρα που θα διασφαλίσουν και θα διατηρήσουν την εκπροσώπησή τους μέσα από την Οργάνωση για την Απελευθέρωση της Παλαιστίνη, μέχρι την ώρα που θα υπάρχει ένα Κράτος επαρκές και πλήρως ικανό να αναλάβει αυτές τις ευθύνες προς τον λαό συνολικά.

[1] Επί του παρόντος, η Παλαιστινιακή Αρχή στην πραγματικότητα δεν ασκεί καν αποτελεσματική διακυβέρνηση ακόμα και σε κάποιες περιοχές που της έχουν εκχωρηθεί.

[2] UNGA [Γ.Σ. του ΟΗΕ]  απόφ. 3210 (XXIX), 14 Οκτωβρίου 1974; UNGA αποφ. 3236 (XXIX), 22 Νοεμβρίου 1974, §4; UNGA αποφ. 3375 (XXX), 10 Νοεμβρίου 1975.

[3] UNGA αποφ. 3236 (XXIX), 22 Νοεμβρίου 1974.

[4] UNGA αποφ. 3237 (XXIX), 22 Νοεμβρίου 1974.

[5] Δείτε, για παράδειγμα, Σύνδεσμος Αραβικών Κρατών, Έβδομη Σύνοδος Αραβικού Συνδέσμου, Ραμπάτ, Μαρόκο, «Απόφαση για την Παλαιστίνη», 28 Οκτωβρίου 1974,§2 που επιβεβαιώνει ότι η ΟΑΠ είναι «ο μόνος νόμιμος εκπρόσωπος του παλαιστινιακού λαού».

[6] Σημειώστε επίσης την αναφορά σε μια κυβέρνηση που εκπροσωπεί «όλο το λαό» στην απόφαση UNGA 2625 (XXV), 26 Οκτωβρίου 1970, «Διακήρυξη Αρχών Διεθνούς Δικαίου αναφορικά με Φιλικές Σχέσεις και Συνεργασία μεταξύ Κρατών Σύμφωνα με τη Χάρτα των Ηνωμένων Εθνών».

[7] Διεθνές Δικαστήριο, «Νομικές επιπτώσεις της κατασκευής Τείχους στα Κατεχόμενα Παλαιστινιακά Εδάφη», Γνωμοδότηση, 9 Ιουλίου 2004, παράγραφος 118.

Πηγή: http://www.documentcloud.org/documents/238962-final-pdf-plo-statehood-opinionr-arb.html

Advertisements

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Αρέσει σε %d bloggers: